Thiếu điểm đỗ xe từ lâu là vấn đề nhức nhối tại TP Hà Nội, nhất là sau khi thành phố triển khai mạnh mẽ việc dẹp lấn chiếm vỉa hè trông giữ xe trái phép.
Phương tiện tăng nhanh, đất đỗ xe không theo kịp
Thời gian qua, khi TP Hà Nội đồng loạt ra quân xử lý các bãi trông giữ xe không phép, lấn chiếm lòng đường, vỉa hè và khu vui chơi công cộng, nhiều chủ phương tiện gặp khó khăn trong việc tìm chỗ gửi xe. Không ít người buộc phải gửi tạm tại những điểm tự phát do tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng điểm đỗ xe, đặc biệt tại khu vực nội đô.
Theo Sở Xây dựng Hà Nội, quỹ đất dành cho giao thông tĩnh trên địa bàn mới đạt khoảng 1%, thấp hơn nhiều so với mục tiêu 3-4% theo quy hoạch đến năm 2030. Các bến, bãi hiện chỉ đáp ứng khoảng 10% nhu cầu; 90% còn lại phải trông chờ vào việc đỗ xe tự phát ở vỉa hè, lòng đường, sân cơ quan, bệnh viện, trường học, trung tâm thương mại và các khu đất trống.
Để khắc phục, Sở Xây dựng đã rà soát toàn bộ quy hoạch, hiện trạng và đề xuất UBND TP Hà Nội kế hoạch đầu tư hệ thống bãi đỗ xe ngầm và nổi theo quy hoạch. UBND TP đã giao Sở lập đề xuất chủ trương đầu tư 11 dự án bãi đỗ xe giai đoạn 2026-2030. Tháng 9.2025, Sở Xây dựng khảo sát, lập phương án thiết kế sơ bộ, gửi các phường liên quan để rà soát, góp ý và đề xuất hình thức giao địa phương làm chủ đầu tư. Hồ sơ đã được hoàn thiện và trình Sở Tài chính thẩm định trong quý IV/2025.
Song song đó, thành phố đang nghiên cứu đầu tư một số bãi đỗ xe ngầm tại Công viên Thống Nhất, Bách Thảo, Võ Thị Sáu và vườn hoa Lý Tự Trọng theo hình thức PPP. Sở Xây dựng cũng rà soát để bổ sung thêm điểm đỗ xe tại nhiều tuyến phố như Hàng Giấy, Cửa Nam, Dương Văn Bé…; đồng thời mở rộng các điểm hiện hữu tại Kim Ngưu, Lạc Trung, Nguyễn Hữu Huân.
Sở Xây dựng tiếp tục rà soát những tuyến phố đủ điều kiện để tạm sử dụng lòng đường làm bãi đỗ xe; phối hợp UBND các xã, phường đề xuất cấp phép các điểm đỗ tạm tại khu đất trống, đất dự án chưa triển khai. Cùng với đó, Sở tham mưu hoàn thiện cơ chế, chính sách thu hút đầu tư xã hội hóa; tăng cường phân cấp, phân quyền cho cấp xã trong quản lý lòng đường, hè phố. Nếu các giải pháp được triển khai quyết liệt và có lộ trình giám sát chặt chẽ, Hà Nội có thể giảm đáng kể áp lực giao thông tĩnh.
Cần cơ chế để phát triển điểm đỗ xe
TP Hà Nội hiện quản lý khoảng 8,1 triệu phương tiện các loại và gần 1,2 triệu phương tiện từ các tỉnh, thành khác thường xuyên lưu thông trên địa bàn. Tốc độ tăng phương tiện hằng năm đạt trên 10% đối với ô tô và hơn 3% với xe máy.
Trong khi đó, tỉ lệ diện tích đất dành cho giao thông trên đất xây dựng đô thị mới đạt khoảng 12,13%; diện tích dành cho giao thông tĩnh vẫn dưới 1%. Quỹ đất này chỉ đáp ứng 8-10% nhu cầu đỗ xe của toàn bộ phương tiện, gây áp lực rất lớn lên hạ tầng giao thông đô thị, đặc biệt là mạng lưới bãi đỗ.
Theo Quyết định 1218/QĐ-UBND của UBND TP Hà Nội phê duyệt quy hoạch bến xe, bãi đỗ xe, trung tâm tiếp vận và trạm dừng nghỉ đến năm 2030, tầm nhìn 2050, thành phố đặt mục tiêu phát triển hệ thống đỗ xe mang tính khoa học, đồng bộ, hạn chế tối đa ảnh hưởng đến khu phố cổ, khu dân cư và di tích lịch sử. Quy hoạch yêu cầu bảo đảm sự kết nối với hệ thống giao thông thông minh và các đồ án quy hoạch liên quan.
UBND TP cho phép bãi đỗ xe công cộng được bố trí các tiện ích đô thị như trạm xăng dầu, trạm sạc điện, điểm trung chuyển rác, đăng kiểm, sửa chữa, rửa xe… với diện tích sàn thương mại không vượt quá 30% tổng diện tích xây dựng, nhưng phải bảo đảm đủ công suất đỗ xe theo quy chuẩn.
Quỹ đất dành cho bến xe, bãi đỗ, trung tâm tiếp vận tại đô thị trung tâm đặt mục tiêu đạt khoảng 2.046ha, tương đương 3,17% tổng diện tích đất xây dựng đô thị. Thành phố cũng nhấn mạnh giải pháp xã hội hóa, kêu gọi đầu tư xây dựng hệ thống bãi đỗ; ưu tiên phát triển bãi ngầm, bãi cao tầng thông minh để tận dụng quỹ đất hạn chế, đồng thời áp dụng các cơ chế ưu đãi phù hợp để thu hút nhà đầu tư.
